Bu sayfa bir alıcının, ürünleri fabrikadan geldikten sonra kimin elinde tutup taşıyacağına nasıl karar verdiğini öğretir: alıcının kendi inşa edip kendi personelini istihdam ettiği bir dağıtım merkezi, ya da sahip olmadığı ürünleri depolayıp sevk etmesi için ücret ödenen bir şirket olan üçüncü taraf lojistik sağlayıcısı. Bu esasen sipariş sipariş değil, alıcının tüm sipariş akışı için bir kez verilen bir karardır. Bu seçimi hiç yeniden gözden geçirmeyen bir alıcı, zar zor kullandığı boş bir depoya ödeme yapmakla veya yalnızca daha küçük bir hacimde anlamlı olan bir oranı üçüncü taraf lojistik sağlayıcısına ödemeye devam etmekle sonuçlanabilir.
Kendi dağıtım merkezinin her zaman daha ucuz olduğunu varsayan bir alıcı, dolduramayacağı bir depo inşa edebilir ve zaten ihtiyaç duymadığı daha düşük, daha düzensiz bir hacim için kira ve personel maliyetlerini taşıyabilir. Üçüncü taraf bir lojistik sağlayıcısının her zaman daha ucuz olduğunu varsayan bir alıcı ise, kendi hacmi işletmeye sahip olmayı artık daha ucuz kılacak kadar büyüdükten çok sonra bile adet başına bir oran ödemeye devam edebilir.
İhtiyacınız olan: bir alıcının aldığı malların teslim maliyeti ve hacmi, bu kursta önceki bir ders gerekmez.
Bu dersin sonunda şunları yapabileceksiniz:
Burada ele alınmayan: bir dağıtım ağı şeklini seçmek (Ders 5.2), üçüncü taraf bir lojistik sağlayıcısının teklifinin her gerçek maliyeti zaten kapsayıp kapsamadığını kontrol etmek (Ders 5.3) ve eksiksiz karar aracını oluşturmak (Ders 5.4).
| Terim | Anlamı |
|---|---|
| Dağıtım merkezi | Bir perakendecinin, mağaza ağından ayrı olarak çevrimiçi siparişleri sevk etmek üzere kurulmuş kendi özel stok konumu. |
| Üçüncü taraf lojistik sağlayıcısı | Alıcının kendi deposunu inşa edip personel istihdam etmesi yerine, sahip olmadığı malları depolayıp sevk etmesi için ücret ödenen bir şirket. |
| Sabit dağıtım maliyeti | Bir dağıtım merkezini işletmenin, kira ve daimi personel gibi, oradan kaç adet geçtiğine bakılmaksızın aynı kalan kısmı. |
| Değişken dağıtım maliyeti | Bir dağıtım maliyetinin, toplama ve paketleme işçiliği gibi, işlenen her ek adetle birlikte yükselen kısmı. |
| Başabaş hacmi | Kendi bünyesinde bir dağıtım merkezi işletmenin, üçüncü taraf bir lojistik sağlayıcısına ödeme yapmakla aynı maliyete geldiği hacim; üzerinde sahip olmak, altında ödeme yapmak daha ucuzdur. |
Bir dağıtım merkezini kendi bünyesinde işletmek, oradan gerçekte ne kadar stok geçtiğine bakılmaksızın kira, daimi personel ve ekipman olan sabit dağıtım maliyetini ödemek artı her ek adet için daha küçük bir değişken dağıtım maliyetini ödemek anlamına gelir. Üçüncü taraf bir lojistik sağlayıcısı yalnızca gerçekten işlediği hacim için ücret alır, alıcıya sabit bir maliyet yüklemez, ancak kendi kâr marjı dahil edildiğinde adet başına oranı genellikle kendi bünyesindeki bir operasyonun değişken maliyetinden daha yüksektir. Hangi seçeneğin daha az maliyetli olduğu tamamen alıcının kendi hacminin, iki maliyetin buluştuğu başabaş hacmiyle karşılaştırılmasına bağlıdır.
| Neyin değişebileceği | Karşılaşılan şekiller | Neden önemli |
|---|---|---|
| İhracat alıcısı ile yurt içi alıcı | Northline Apparel gibi bir ihracat alıcısı genellikle tek bir varış limanına büyük, birleştirilmiş sevkiyatlar alır, bu da hacim yeterince yüksek olduğunda kendi dağıtım merkezini avantajlı kılar; daha küçük ve daha sık yerel teslimatlar alan yurt içi bir marka ise genellikle üçüncü taraf bir sağlayıcıyla daha uzun süre kalır | Kendi bünyesinde bir dağıtım merkezini haklı çıkaracak hacme genellikle ihracat alıcısının kendi birleştirilmiş akışıyla daha erken ulaşılır |
| Siparişe göre üretim ile stoka göre üretim | Siparişe göre üretim yapan bir alıcının hacmi onaylanmış siparişlerle hareket eder ve kendi sipariş defterinden tahmin edilebilir; stoka göre üretim yapan bir markanın hacmi ise her iki yönde de yanılabilecek kendi tahminine bağlıdır | Hacmi öngörülemeyen bir alıcı, gerçekleşmeyecek bir tahmine göre boyutlandırılmış bir dağıtım merkezi inşa etme riskini taşır |
| İstikrarlı hacim ile artan veya azalan hacim | Yıllık hacmi istikrarlı olan bir alıcı, sabit dağıtım maliyetlerine güvenle bağlanabilir; hâlâ büyümekte olan veya az önce bir müşteri kaybeden bir alıcı ise sonradan pişman olabileceği sabit maliyetlere bağlanmaktan daha fazla risk taşır | Üçüncü taraf bir lojistik sağlayıcısının yalnızca değişken maliyeti, hacmi hâlâ değişmekte olan bir alıcıya uygundur |
| Tek bir varış noktası ile birden fazla varış noktası | Tek bir ülkeye sevkiyat yapan bir alıcı orada tek bir dağıtım merkezini haklı çıkarabilir; birden fazla ülkeye sevkiyat yapan bir alıcı ise birden fazla dağıtım merkezine veya birden fazla üçüncü taraf sağlayıcısına, ya da her ikisinin bir karışımına ihtiyaç duyabilir | Hacmi birden fazla varış noktasına bölmek, her bir yerdeki hacmi düşürerek onu kendi başabaş noktasının altına iter |
| Ürün aileleri | Aynı kendi bünyesinde-sağlayıcı karşılaştırması, mallar hazır giyim, çorap ve triko, tamamen örme giyim, havlu ve bornoz ya da ev tekstili ve yatak takımları olsun aynı şekilde geçerlidir | Bu karara yeni olan bir alıcı, dağıttığı ürün ailesi ne olursa olsun aynı sabit-değişken karşılaştırmasını uygulayabilir |
Northline Apparel kendi tişörtünü Delta Garments'tan Sipariş A kapsamında satın alır, adet başına USD 3,70 teslim maliyetiyle 15.000 adet; bu, aynı varış ülkesine yılda yaklaşık 200.000 adetlik daha geniş bir yıllık akış içindeki tek bir siparişidir. Northline Apparel'in alıcısı, bu akışı almak, depolamak ve kendi mağazalarına sevk etmek için kendi dağıtım merkezini inşa edip personel mi istihdam edeceğine, yoksa aynı işi yapması için üçüncü taraf bir lojistik sağlayıcısına mı ödeme yapacağına karar vermelidir.
Kendi dağıtım merkezini inşa etmek, Northline Apparel'i hacimden bağımsız olarak sabit bir yıllık maliyete bağlar; üçüncü taraf bir lojistik sağlayıcısına ödeme yapmak bu sabit maliyetten kaçınır, ancak hacim yüksek olduğunda adet başına genellikle daha fazla maliyete gelir.
Hesaplanan rakamNorthline Apparel'in gerçek yıllık hacmi olan 200.000 adette, kendi dağıtım merkezi adet başına USD 0,90'a mal olurken üçüncü taraf lojistik sağlayıcısı USD 1,10'a mal olur, yani adet başına USD 0,20 tasarruf. Bu yalnızca Northline Apparel'in kendi hacmi olan 200.000 adet, yaklaşık 157.895 adetlik başabaş hacminin üzerinde olduğu için geçerlidir; daha düşük bir hacimde üçüncü taraf lojistik sağlayıcısı daha ucuz seçenek olurdu.
Yaygın bir hata, bu seçimi hacme bağlı olarak değil kalıcı olarak ele almaktır. Hacim yüksekken kendi dağıtım merkezini inşa eden bir alıcı, hacim başabaş noktasının altına düştükten sonra bile, artık üçüncü taraf bir lojistik sağlayıcısının daha ucuz olacağı bir dönemde sabit maliyetini ödemeye devam edebilir. Çözüm, alıcının kendi yıllık hacmi önemli ölçüde her değiştiğinde başabaş hacmini yeniden hesaplamaktır, orijinal kararın hâlâ geçerli olduğunu varsaymak değil.
Bir fabrikadan ürün alan bir alıcı, bunları kimin depolayıp sevk edeceğine karar vermelidir: kendi deposu mu, yoksa bu işi onun yerine yapması için ücret ödenen bir şirket mi. Kendi deposunu işletmek, oradan ne geçerse geçsin her yıl sabit bir tutara artı her adet için daha küçük bir maliyete mal olur. Dışarıdan bir şirkete ödeme yapmak bu sabit maliyetten kaçınır, ancak adet başına oranı genellikle daha fazla maliyete gelir. Belirli bir hacmin üzerinde depoya sahip olmak daha ucuz hale gelir; altında ise dışarıdan şirkete ödeme yapmak daha ucuzdur. Northline Apparel'in kendi hacmi, yılda 200.000 adet, bu noktanın üzerindedir, bu yüzden kendi dağıtım merkezi adet başına USD 0,90'a, dışarıdan şirket ise USD 1,10'a mal olur.
Northline Apparel'in alıcısına, bir müşteri kaybedildikten sonra dağıtım merkezini kapatıp üçüncü taraf bir lojistik sağlayıcısına geçmenin mantıklı olup olmadığı kendi finans ekibi tarafından soruluyor. Alıcının önündeki gerçekler:
Alıcıya iletilen soru:
Northline Apparel yeni, daha düşük hacminde üçüncü taraf lojistik sağlayıcısına geçmeli mi? Kararı açmadan önce karar verin.
Evet, üçüncü taraf lojistik sağlayıcısına şimdi geçmek daha az maliyetlidir, çünkü 140.000 adetlik yeni hacim başabaş hacminin altındadır.
Bunu iki gerçek belirliyor. Birincisi, 140.000 adette, kendi bünyesindeki dağıtım merkezinin adet başına maliyeti 150.000 / 140.000 + 0,15 = adet başına USD 1,22'ye yükselir, bu üçüncü taraf lojistik sağlayıcısının USD 1,10'unun üzerindedir. İkincisi, bu dersteki yaklaşık 157.895 adetlik başabaş hacmi değişmemiştir ve 140.000 adetlik yeni hacim artık bunun altında, sağlayıcıya ödeme yapmanın daha ucuz olduğu tarafta yer almaktadır.
USD 150.000'lik sabit maliyet, hacim düştüğü için düşmez; bunu daha az adede yaymak adet başına maliyeti yükseltir, bu tam olarak hacim her değiştiğinde bu kararın yeniden gözden geçirilmesi gereken nedendir.
USD 16.800 rakamı, dağıtım merkezini geçiş yapmak yerine daha düşük hacimde işletmeye devam etmenin ek yıllık maliyetidir; tesisi kapatmanın veya stoku üçüncü taraf lojistik sağlayıcısına taşımanın herhangi bir tek seferlik maliyetini içermez, alıcının tam olarak ne zaman geçiş yapacağına karar vermeden önce bunu ayrıca eklemesi gerekir. Tek seferlik geçiş maliyetiyle karşılaştırıldığında, yıllık tasarruf yine de bir veya iki yıl içinde geçiş yapmayı destekler.
T24-C05 Dağıtım ağı ve 3PL karar aracını kullanın. Belirli bir alıcı için, dağıtım merkezinin kendi yıllık sabit maliyetini, adet başına değişken maliyetini, üçüncü taraf lojistik sağlayıcısının teklif ettiği oranı ve alıcının kendi gerçek hacmini girin; sayfa başabaş hacmini hesaplar ve daha ucuz seçeneği önerir.
[Dağıtım ağı ve 3PL karar aracını indirin](../../templates/T24-C05-distribution-network-and-3pl-decision-tool.xlsx)
1. Kendi bünyesinde bir dağıtım merkezi neden yüksek hacimde daha ucuz ama düşük hacimde daha pahalı olabilir?
2. Bir alıcının dağıtım merkezinin yıllık sabit maliyeti USD 80.000 ve adet başına değişken maliyeti USD 0,20'dir. Bir sağlayıcı adet başına USD 0,90 teklif ediyor. Başabaş hacmi nedir?
3. Bir alıcının hacmi kendi başabaş hacminin çok altına düştü, ama hâlâ kendi dağıtım merkezine sahip. Ne yapmalı?
| TR | EN | AR | FR | Anlamı |
|---|---|---|---|---|
| Dağıtım merkezi | Distribution centre | مركز التوزيع | Centre de distribution | Bir perakendecinin, mağaza ağından ayrı olarak çevrimiçi siparişleri sevk etmek üzere kurulmuş kendi özel stok konumu. |
| Üçüncü taraf lojistik sağlayıcısı | Third-party logistics provider | مزود الخدمات اللوجستية الخارجي | Prestataire logistique tiers | Alıcının kendi deposunu inşa edip personel istihdam etmesi yerine, sahip olmadığı malları depolayıp sevk etmesi için ücret ödenen bir şirket. |
| Sabit dağıtım maliyeti | Fixed distribution cost | تكلفة التوزيع الثابتة | Coût de distribution fixe | Bir dağıtım merkezini işletmenin, kira ve daimi personel gibi, oradan kaç adet geçtiğine bakılmaksızın aynı kalan kısmı. |
| Değişken dağıtım maliyeti | Variable distribution cost | تكلفة التوزيع المتغيرة | Coût de distribution variable | Bir dağıtım maliyetinin, toplama ve paketleme işçiliği gibi, işlenen her ek adetle birlikte yükselen kısmı. |
| Başabaş hacmi | Break-even volume | حجم التعادل | Volume d'équilibre | Kendi bünyesinde bir dağıtım merkezi işletmenin, üçüncü taraf bir lojistik sağlayıcısına ödeme yapmakla aynı maliyete geldiği hacim; üzerinde sahip olmak, altında ödeme yapmak daha ucuzdur. |
Artık kendi dağıtım merkezinizi işletmekle üçüncü taraf bir lojistik sağlayıcısına ödeme yapmayı nasıl karşılaştıracağınızı biliyorsunuz. Sonraki ders, soruyu ağın kendi şekline genişletir ve bir ihracat siparişi ile bir yurt içi siparişin nasıl farklı şekiller gerektirdiğini ele alır. Kurs haritasına dön